Öz
Giriş
Status epileptikus (SE); çocuklarda en sık görülen nörolojik acildir. SE, nöbetin sonlandırılmasını sağlayan mekanizmaların başarısızlığı veya anormal derecede uzun süreli nöbetlere yol açan mekanizmaların başlatılması durumudur. Refrakter SE (RSE); yeterli benzodiazepin ve en az bir benzodiazepin olmayan antikonvülzan tedavi uygulamasına rağmen devam eden nöbet aktivitesidir. Süper RSE ise 24 saat veya daha uzun süre devam eden SE olarak tanımlanır.
Yöntemler
Bu çalışma, çocuk hastalarda SE’nin klinik tanımlarını, yönetim protokollerini ve tedavi stratejilerini özetlemektedir. Öncelikle ilk değerlendirme ve stabilizasyon yapılıp, kan şekeri dahil, tüm elektrolitler kontrol edilmelidir. Birincil basamak tedaviler; intravenöz diazepam, intramusküler midazolam veya rektal diazepam olup, hastanın damar yolu varlığına ve vücut ağırlığına göre uygun ilaç tercih edilmelidir. Birincil basamak tedavilere yanıt vermeyen, nöbeti devam eden hastalara ikincil basamak tedaviler olarak; levetirasetam, fenitoin, valproik asit veya fenobarbitalden bir tanesi seçilerek verilebilir. İkincil basamak tedavilere yanıt vermeyen hastalara üçüncül basamak tedaviler midazolam, ketamin, tiyopental veya propofol sürekli infüzyonlarından bir tanesi uygulanabilir.
Bulgular
RSE etiyolojisinde otoenflamatuvar, otoimmün süreçler veya kriptojenik yeni başlangıçlı RSE düşünüldüğü zaman immün modülatör tedaviler (kortikosteroid, intravenöz immünglobulin, plazmaferez vb.) göz önüne alınmalıdır. Ketojenik diyet, hipotermi ve nörocerrahi gibi diğer tedaviler seçili hastalarda uygulanmaktadır. SE monitörizasyonunda sürekli elektroensefalografi kullanılmalıdır.
Sonuç
SE bağlı mortalite %3’e varan oranda değişmekte, bu nedenle bu hastaların çocuk nöroloji ve çocuk yoğun bakımla ortak takip edilmesi ve yoğun bakımda izlenmesi uygundur.
Anahtar Kelimeler: Çocuk, status epileptikus, refrakter status, çocuk yoğun bakım
Kaynakça
Lawton B, Davis T, Goldstein H, Tagg A. An update in the initial management of paediatric status epilepticus. Curr Opin Pediatr. 2018;30:359-63.
Shorvon S, Sen A. What is status epilepticus and what do we know about its epidemiology? Seizure. 2020;75:131-6.
Trinka E, Cock H, Hesdorffer D, Rossetti AO, Scheffer IE, et al. A definition and classification of status epilepticus--report of the ILAE task force on classification of status epilepticus. Epilepsia. 2015;56:1515-23.
Lamsal R, Bista NR. Management of status epilepticus. J Neuroanaesthesiol Crit Care. 2019;6:267-74.
Conway Jr EE, Tasker RC. Status epilepticus. In: Zimmerman JJ, Rotta AT, Clark RBS, Fuhrman BP, Kudchadkar SR, Relvas M, Tobias JD (eds). Fuhrman&Zimmerman’s Pediatric Critical Care. 6th ed. Philedelphia, Pennysilvenia:Elsevier;2022:1100-17.
Cavusoglu D, Sınmaz EE, Dundar NO, Can FK, Anil AB, et al. Treatment outcomes of pediatric status epilepticus in a tertiary pediatric intensive care unit. Pediatr Emerg Care. 2021;37:360-4.
Mikati MA, Tchapyjinikov D. Febrile seizures. In: Kliegman RM, St Geme JW, Blum NJ, Shah SS, Tasker RC, Wilson KM (eds). Nelson Textbook of Pediatrics. 21th ed. Philedelphia, Pennysilvenia:Elsevier;2020:12071-89.
McKenzie KC, Hahn CD, Friedman JN. Emergency management of the paediatric patient with convulsive status epilepticus. Paediatr Child Health. 2021;26:50-66.
Erkek N, Öztürk N, Şevketoğlu E. Status epileptikus tedavi protokolü. 2017. Erişim adresi: http://cayd.org.tr/files/status-epileptikus-tedavi-protokolu-Uw.pdf. December 19,2022.
Glauser T, Shinnar S, Gloss D, Alldredge B, Arya R, et al. Evidence-based guideline: treatment of convulsive status epilepticus in children and adults: report of the Guideline Committee of the American Epilepsy Society. Epilepsy Curr. 2016;16:48-61.
Kapur J, Elm J, Chamberlain JM, Barsan W, Cloyd J, et al. Randomized trial of three anticonvulsant medications for status epilepticus. N Engl J Med. 2019;381:2103-13.
Samanta D, Garrity L, Arya R. Refractory and super-refractory status epilepticus. Indian Pediatr. 2020;57:239-53.
Singh A, Stredny CM, Loddenkemper T. Pharmacotherapy for pediatric convulsive status epilepticus. CNS Drugs. 2020;34:47-63.
Sachdev HPS, Shah D. Vitamin B complex deficiencies and excess. In: Kliegman RM, St Geme JW, Blum NJ, Shah SS, Tasker RC, Wilson KM (eds). Nelson Textbook of Pediatrics. 21th ed. Philedelphia, Pennysilvenia:Elsevier;2020:1943-77.
Vasquez A, Farias-Moeller R, Tatum W. Pediatric refractory and super-refractory status epilepticus. Seizure. 2019;68:62-71.
Rosati A, Ilvento L, L’Erario M, De Masi S, Biggeri A, et al. Efficacy of ketamine in refractory convulsive status epilepticus in children: a protocol for a sequential design, multicentre, randomised, controlled, open-label, non-profit trial (KETASER01). BMJ Open. 2016;6:e011565.
Legriel S, Lemiale V, Schenck M, Chelly J, Laurent V, et al. Hypothermia for neuroprotection in convulsive status epilepticus. N Engl J Med. 2016;375:2457-67.
